‘Bij groepen met veel discussie blijven er meer slachtoffers achter’

Hildy Treffers is vanuit haar werkzaamheden bij Tergooi MC en de Stichting Arbeidsmarkt Ziekenhuizen direct betrokken geweest bij de ontwikkeling van de serious game Sint Artemis Ziekenhuis. Het valt haar op dat er vanzelf een rolverdeling ontstaat als een groep BHV’ers met dat spel aan de slag gaat. En die rolverdeling is vaak van invloed op de uitkomst.

Hildy Treffers is stafmedewerker Veiligheid en Milieu bij Tergooi MC, een ziekenhuisorganisatie met locaties in Hilversum, Blaricum en Weesp. Ze vervult die functie inmiddels zo’n twintig jaar, na eerder ongeveer even lang verpleegkundige te zijn geweest. Haar werk bestaat in feite uit drie rollen: hoofd bedrijfshulpverlening, veiligheidsadviseur voor het vervoer van gevaarlijke stoffen en milieucoördinator. En in elke van die functies heeft ze weer een ander takenpakket.

‘Als hoofd bedrijfshulpverlening zorg ik dat de BHV’ers hun trainingen volgen, houd ik de e-learnings bij en verzorg ik de administratie. De planvorming rondom BHV zit in mijn takenpakket, net als het bedrijfsnoodplan’, zo noemt Treffers enkele voorbeelden van wat er bij haar werk als hoofd BHV komt kijken. Binnen Tergooi zijn er nog vier mensen met die functie, waarvan zij de senior medewerker is. ‘We hebben veel contact en overleg met elkaar, ook om te borgen dat er altijd tenminste één van ons beschikbaar en oproepbaar is.’

Informatie overbrengen op BHV’ers

Treffers draagt er dus onder meer zorg voor dat de BHV’ers van Tergooi de trainingen volgen waarin ze leren handelen in noodsituaties. Ze houdt daarbij oren en ogen geopend voor methodes waarmee die informatie goed op de BHV’ers kan worden overgebracht. In serious gaming zag ze daarvoor al snel mogelijkheden.

‘Zelf ben ik een enorm spelletjesmens. Ik weet daardoor dat leren leuker is en sneller gaat als je dat kunt doen door te spelen. Daar zijn wel allerlei faciliteiten en mogelijkheden voor, maar bij ons worden de BHV’ers op onze eigen locaties getraind. Zo’n serious game moet dan ook gaan over omgevingen zoals wij die in onze ziekenhuizen hebben.’

StAZ en StAZ

De oplossing diende zich aan toen Treffers op de vakbeurs Safety&Health@Work kennismaakte met Tamara Onos, de bedenker van de spellenreeks 100 ways to die at work. ‘Ze liet me Victors Vissenfabriek zien. Het concept daarvan sprak me zodanig aan dat ik een exemplaar heb meegenomen naar de Arbocommissie van de Stichting Arbeidsmarkt Ziekenhuizen (StAZ), waar ik zelf ook toe behoor. En zo is het balletje gaan rollen.’

Dat rollende balletje resulteerde uiteindelijk in een tweede StAZ, namelijk Sint Artemis Ziekenhuis. Dit vierde spel in de 100 ways-reeks werd ontwikkeld in samenwerking met Stichting Arbeidsmarkt Ziekenhuizen, een samenwerkingsverband van sociale partners in de ziekenhuizensector. De naam van het spel verwijst naar de Griekse godin van de jacht. En dat heeft weer te maken met de insteek van het spel. Daarbij zorgen jongeren in een fictief ziekenhuis voor chaos door De Jacht te spelen en is het aan de BHV-ploeg om iedereen in veiligheid te brengen, inclusief zichzelf.

Aan de totstandkoming van dat spel ging een uitgebreid traject vooraf, legt Treffers uit. ‘We hebben eerst met elkaar op een rijtje gezet waar een serious game allemaal aan moet voldoen zodat BHV’ers in de zorg er echt iets aan hebben. Vervolgens zijn we gaan brainstormen over de inhoud, wat resulteerde in een scenario en vervolgens een prototype. Door middel van speeltests en overleggen is daar het uiteindelijke spel uit voortgekomen.’

Rolverdelingen in spelende teams

Vanuit het StAZ-samenwerkingsverband kregen alle aangesloten ziekenhuizen een exemplaar toegestuurd. Daar is het volgens Hildy Treffers met enthousiasme ontvangen en ook geregeld gespeeld. ‘Bij Tergooi MC hebben we Sint Artemis Ziekenhuis vooral ingezet voor de herhalingstrainingen van onze BHV’ers. Dat zijn honderden mensen en die volgen zo’n training niet met hun vaste teams, maar in willekeurig samengestelde groepen. En het grappige is dat je desondanks heel snel een rolverdeling staan als ze Sint Artemis Ziekenhuis spelen. De ene keer neemt een groep echt samen beslissingen en bij andere gelegenheden kijken ze daarvoor meer naar degene die van nature de rol van groepsleider pakt.’

Die verschillende processen kunnen ook tot verschillende uitkomsten leiden. Want zoals de naam al verklapt: bij de serious games van 100 ways to die at work is een gelukkige afloop niet gegarandeerd. Het is nou juist aan de BHV’ers die het spel spelen om daarvoor te zorgen.

‘Mij viel wel op dat groepen waarin een natuurlijke leider het voortouw nam het spel meestal tot een goede uitkomst wisten te brengen. Bij groepen waarin veel discussie werd gevoerd en waarin het dus lastig was om tot consensus te komen, bleven er in het spel meer slachtoffers achter. Dat zorgt dan weer voor een mooi leermoment en daar zo’n serious game natuurlijk voor bedoeld. En die leerpunten heeft het spel ook als het gaat om gevaarlijke stoffen, luchtbehandeling en andere aspecten van veilig werken in een ziekenhuis.’